Αντιμέτωπη με έντονες μεταναστευτικές πιέσεις, η Ελλάδα έθεσε ως προτεραιότητα την ενίσχυση της υποδοχής και την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των υπηκόων τρίτων χωρών που εισέρχονται στη χώρα. Η Υπηρεσία Υποδοχής και Ταυτοποίησης (ΥΠΥΤ) έχει την ευθύνη να διασφαλίζει αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, στέγασης, ασφάλειας, υγειονομικής περίθαλψης και συνολικής υποδοχής. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο συμφέρον του παιδιού και στην προστασία των ευάλωτων ατόμων σε συνεργασία με τις αρμόδιες δημόσιες αρχές.

Παρά τις προκλήσεις — όπως οι ελλείψεις προσωπικού, τα διαδικαστικά κενά και οι δυσλειτουργίες του συστήματος — η ΥΠΥΤ επιδίωξε να αναβαθμίσει την ικανότητά της να προσφέρει καλύτερες υπηρεσίες. Στο πλαίσιο αυτό, δημιουργήθηκε μια νέα ανοικτή δομή φιλοξενίας ειδικά προσαρμοσμένη στις ανάγκες ευάλωτων ομάδων. Το έργο περιλάμβανε, επίσης, εξειδικευμένες υπηρεσίες για τους φιλοξενούμενους, διαδικασίες πρόσληψης και κατάρτισης προσωπικού μέσω διαδικτυακής πλατφόρμας, ψυχολογική υποστήριξη των εργαζομένων από ειδικούς, καθώς και βελτίωση των συνθηκών ασφαλείας σε προσωρινές δομές φιλοξενίας, όπως στα Διαβατά και στην Κόρινθο.

Τι έκανε το έργο;

Συγκεκριμένα, στο πλαίσιο τού έργου υλοποιήθηκαν:

• Λειτουργία δομής φιλοξενίας στον Πύργο Ηλείας, που στέγασε ευάλωτους μετανάστες, όπως μονογονεϊκές οικογένειες, γυναίκες με βρέφη, θύματα σεξουαλικής ή έμφυλης βίας. Καλύφθηκαν όλα τα λειτουργικά έξοδα (ύδρευση, ανακαινίσεις, θέρμανση, φύλαξη, καθαριότητα, συντήρηση, εξοπλισμός, κρεβάτια και στρώματα, μισθώσεις χώρων και προσλήψεις προσωπικού).
• Παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών για την ενίσχυση της Διεύθυνσης Προμηθειών τού Υπουργείου, με στόχο την υποστήριξη των διαδικασιών διαγωνισμών για όλα τα έργα που χρηματοδοτήθηκαν από τον Χρηματοδοτικό Μηχανισμό τού Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΧΜ-ΕΟΧ).
• Διαδικασίες πρόσληψης προσωπικού ορισμένου χρόνου για την κάλυψη αναγκών στις Διευθύνσεις Ανθρώπινου Δυναμικού και Οικονομικής Διαχείρισης.

Ποια ήταν τα αποτελέσματα;

Η υλοποίηση του έργου ενίσχυσε σημαντικά την επιχειρησιακή ικανότητα της ΥΠΥΤ στη διαχείριση ευάλωτων ομάδων υπηκόων τρίτων χωρών. Χάρη στη λειτουργία της δομής στον Πύργο, καλύφθηκε για πρώτη φορά ένα κενό στη φιλοξενία ευάλωτων προσώπων. Κατά τη διάρκεια της λειτουργίας της, 570 άτομα έλαβαν ιατρικές και ψυχοκοινωνικές υπηρεσίες, με μέσο χρόνο παραμονής τις 74 ημέρες, ενώ η δομή λειτούργησε στο 100% της χωρητικότητάς της.

Παράλληλα, 533 υπάλληλοι της ΥΠΥΤ καταρτίστηκαν στο πλαίσιο του έργου βελτιώνοντας τις δεξιότητές τους. Επιπλέον, η εμπειρία που αποκτήθηκε στις δημόσιες συμβάσεις μπορεί να αποτελέσει οδηγό για μελλοντικές διαδικασίες, ενισχύοντας τη θεσμική μνήμη και την αποτελεσματικότητα.

Το έργο υπήρξε κομβικής σημασίας. Επέτρεψε στην ΥΠΥΤ να διαχειριστεί με τον πλέον κατάλληλο τρόπο τις ανάγκες των πιο ευάλωτων ομάδων, ενώ ταυτόχρονα ενίσχυσε τις δεξιότητες, τις στρατηγικές και τις στάσεις του προσωπικού συμβάλλοντας ουσιαστικά στην επίτευξη των συνολικών στόχων της Υπηρεσίας.

Enhancing first reception conditions and services provided to third country nationals

Facing significant migratory pressures, Greece prioritized strengthening its reception capacity and safeguarding the human rights of third-country nationals entering its borders. The Reception and Identification Service (RIS) is responsible for ensuring decent living standards, housing, security, healthcare, and overall reception conditions. Special emphasis was placed on protecting the best interests of the child and the special situation of vulnerable individuals, in close cooperation with relevant public authorities.

Despite challenges—such as staff shortages, procedural gaps, and system inefficiencies—RIS worked to enhance its capacity to deliver better services. A new open accommodation facility was established, tailored specifically to the needs of vulnerable groups. The project also included specialized services for residents, recruitment and training of staff via an online platform, psychological support for employees through expert hires, and improved security at temporary accommodation centers, such as those in Diavata and Corinth.

What did the project do?

Within the framework of this project, the following actions were implemented:

• Operation of an Accommodation Facility in Pyrgos, Ilia, hosting vulnerable migrants such as single-parent families, single women with infants, and victims of sexual or gender-based violence. The project covered all operational costs (water supply, building renovation, heating oil, security, cleaning and disinfection, rental costs, maintenance, office equipment, beds and mattresses, and recruitment of staff).
• Provision of consultancy services to support the Ministry’s Procurement Directorate in managing tendering procedures for all EEA-funded projects.
• Recruitment procedures for fixed-term staff, strengthening both the Human Resources Directorate and the Financial Management Directorate.

What were the results?

The project significantly strengthened the operational capacity of RIS in managing third-country nationals belonging to vulnerable groups. For the first time, the new accommodation facility in Pyrgos addressed the gap in housing for vulnerable persons. During its operation:

• 570 residents received medical and psychosocial services.
• The average length of stay was 74 days.
• The facility operated at 100% of its capacity throughout.

Additionally, 533 RIS employees were trained, improving their knowledge and skills. The project also contributed valuable experience in public procurement, which can guide future procedures within the existing legislative framework.

Conclusion

The project proved crucial in enabling RIS to manage the needs of vulnerable groups appropriately. At the same time, it created long-term added value by developing the necessary skills, strategies, and institutional capacity to achieve the Service’s overall objectives better.